90. Blueberry Pie

Zijn laatste obsessie. Sinds Wong Kar Wai’s interessante mislukking My Blueberry Nights kreeg hij bij het zien van al die onaangetaste bosbessentaarten van Jude Law opeens zin om die dingen zelf te gaan maken. Voor een beetje kok zo gepiept, het enige detail waar hij nog aan moet werken is dat vlechten van de bovenkant met platte stroken voor dat echte “Katrien Duck laat de taart in de vensterbank afkoelen” effect.

"I don't know how to begin`
Cause the story has been told before."

Hij let nooit zo op teksten van liedjes maar dit is achteraf gezien wel een cruciaal begin van My Blueberry Nights gezongen door hoofdrolspeelster Norah Jones. Alles is inderdaad door en door herkenbaar in de film. En dat werkt eigenlijk door in zulke essentieel Amerikaanse gerechten als Blueberry Pie. Het is zo ontzettend onderdeel van een cluster aan symbolen (graanvelden, neon, baseball, wolkenkrabbers, etc) dat je bijna niet kan voorstellen dat er een realiteit van bestaat. Het creëert uiteindelijk een verwondering door het feit dat je het ding tastbaar hebt gemaakt, kan proeven. In ieder geval wordt hij sindsdien achtervolgd door de smaak van Blueberry Pie, voelt hij weemoed bij de gedachte dat er geen stuk meer over is, raakt hij verloren in de planning van een nieuwe taart. En er zijn natuurlijk varianten. Pumpkin Pie heeft hij al eerder gemaakt en deed hem hoofdschudden over de Amerikaanse Smaak, minder mythisch maar evenwel intrigerend is de Sweet Potato Pie, die in zijn hele gesproken cadans al een waterval aan associaties losmaakt van veranda’s, limonade, hitte, bourbon, reusachtige kalkoenen.

89. Waar zijn de pek en veren?

Gisteren heeft hij weer eens gebruik mogen maken van zijn democratische recht (goed, eigenlijk twee weken geleden per post.) De precieze stem gaat niemand wat aan (hij is redelijk ouderwets wat betreft die anonimiteit van de stem) maar de richting van zijn politieke voorkeuren zijn niet zo moeilijk te gissen. De uitslag van gisteren is hij ambivalent over. Het is duidelijk dat Spanje richting een tweepartijenstelsel manoeuvreert en dat is geen echte democratie. Dat er geen echte liberale partij in Spanje is, hoeft niet zoveel te verbazen. Spanje heeft geen liberale traditie en de meeste liberale partijen in Europa leven tegenwoordig ook nog eens aan de marge. Partido Popular zuigt als een zwart gat dit soort liberale tendensen op, zoals het ook de kortstondige Christen-Democraten (toch de partij van de eerste premier van Spanje na Fr*nc*) heeft opgeslokt. Veel van de alternatieven zijn in handen van regionaal-nationalistische partijen die gisteren aan macht hebben ingeboet (wat op zich een goed teken is.) Bovendien krijgt vooral Izquirda Unida geen voet tussen de deur, hun lijsttrekker mag niet meedoen aan de showdebatten op televisie en krijgt door het kiessysteem steevast minder zetels dan ze gezien de hoeveelheid stemmen verdienen.

Maar wat hem tegenstaat van de uitslag van gisteren is dat Partido Popular, de grootste bende leugenachtige, hypocriete, vals spelende, racistische, xenofobe, homofobe, opportunistische, amorele, gefrustreerde, paranoïde, arrogante huilebalken zowaar winst hebben geboekt terwijl ze na hun aantoonbare en bewuste manipulaties rond de bomaanslagen van 11M, gevolgd door doorzichtige pogingen tot maatschappelijke polarisatie met pek en veren hadden moeten zijn weggevoerd. Het maakt weer eens duidelijk hoe onoverbrugbaar en structureel de beruchte kloof tussen links en rechts in Spanje is.

88. El Buitre

Vanzelfsprekend is de combinatie opera en voetbal gevaarlijk, want de pathetiek, extra zwaar bij gevallen cultuurgoed, ligt op de loer. Het doet denken aan die verschrikkelijke muzikale tussenstukjes waarmee de NOS sinds jaren de voorbeschouwingen van live voetbal mee “opleukt” (want anders zouden mensen zich nog eens kunnen gaan vervelen.) En toch werkt dit fragment Witte Schoonheid briljant in combinatie met Puccini. Dat heeft allereerst met de elegantie van het voetbal te maken, de achteloze passes, de fantasie en aan de andere kant natuurlijk met nostalgie. Voetballers die niet meer voetballen (of zoals Juanito een Spaanse dood zijn gestorven), voetbal dat niet meer zo gespeeld wordt, een meer afstandelijke beleving van het voetbal sinds die spannende avonden in de jaren tachtig. Prachtige details ook, Juanito die direct door heeft dat er iets monumentaals heeft plaatsgevonden en Butragueño op de schouders neemt, de verdedigers van Cádiz die hem vervolgens feliciteren (een heel Spaans gebaar dat.)

87. No Disco Future

Bij hoge uitzondering een stuk over een album. Dus moet het wel een speciale plaat zijn. Een plaat ook die wat extra aandacht verdient omdat hij op een ongunstig moment, begin december 2007, is uitgebracht. No Disco Future van Melchior Productions op Perlon. Eigenlijk was hij, zonder hem te horen, sceptisch over de plaat. Achteraf bezien was de enige reden zijn enthousiasme over het debuut The Meaning waardoor hij niet verwachtte dat er nog iets kon worden toegevoegd aan de formule. Een schrikbarend gebrek aan vertrouwen.

No Disco Future, en na bijna 18 jaar verweven te zijn met deze muziek bezit hij de kritische autoriteit om dit zo snel te stellen, is een van de beste house-albums ooit. We hebben het hier over Digital Lifeforms, Revolution For Change, Insides, The Present Lover, Attention, de Plastikman platen…dat niveau. Nu doet No Disco Future hem af en toe denken aan Digital Lifeforms van Sandoz, waarschijnlijk het eerste house-album samen met Orbitals tweede, dat in 1993 voor hem zoiets als een geheel vormde, house als artistiek statement, house-als-muziek zelfs in plaats van een raster van energie wat het in de begindagen leek. De muziek bezit een zelfde openheid en achteloos ritme.

De kracht en inventiviteit van de afzonderlijke tracks zijn een gegeven maar wat No Disco Future een extra laag geeft is dat het, zonder dit op een of andere manier expliciet te maken (en het daardoor te verknallen), zelf de ervaring van house spiegelt en opgebouwd is als “de nacht”. Eerst voorzichtig, dan is er omhelzing van het collectief (“people smiling”/“a nice warm feeling”), gevolgd door een voorzichtige opbouw naar een piek (waar je bij elke track denkt: “dit kan niet beter worden”.) Daarna is ‘Coming Up’ puur rookmachinemuziek, het plateau van tevredenheid na de extase, een cruisen door duisternis, stroboscoop en rook. De laatste tracks natuurlijk als terugkeer, het ochtendlicht. De droom blijft leven.

86. De Gift van Muziek

Het is lui bloggen maar er valt verder ook niets over te zeggen. Behalve: get down!

85. Real Madrid – Ajax 1973

Een oefening in demystificatie. Misschien onbewust opgezocht in deze tijden van verwarring bij Ajax, waar de worsteling met het verleden alweer naar de oppervlakte komt dankzij het rapport Coronel. Halve finale van de Europacup I seizoen 1972/1973 waarin de bekerhouder Ajax eerst thuis speelde en het redelijk moeilijk had met Real Madrid maar toch won met 2-1. Door de late tegengoal van Pirri een lastige uitslag omdat Real in Bernabéu genoeg zou hebben aan een 1-0 overwinning.

Dit is de wedstrijd die vaak wordt aangehaald als voorbeeld van de superioriteit van Ajax in hun gouden jaren. Zo gezien valt de realiteit in zijn droge 90 minuten niet mee. Ajax (in mooi compleet rood tenue met witte details van Le Coq Sportif) oogt verveeld, met name in de eerste helft wachten ze af en spelen eigenlijk met vuur. Of is dat gespeeld? Real dringt wel aan maar kan geen echte vuist maken en wat het meeste opvalt is dat er twee verschillende typen voetballer tegenover elkaar staan. Ajax is fysiek al superieur, de spelers zijn langer en vooral sneller, een snelheid waarmee defensief bijna alle problemen worden opgelost (en anders zijn er wel tweebenige tackles van Blankenburg of Neeskens.) Ten tweede valt op hoe slecht Cruijff speelt. Ongeconcentreerd, struikelend, weinig oog voor Rep die keer op keer vrij staat.

Aan het begin van de tweede helft scoort Ajax op een manier die typisch is voor de wedstrijd. Gerrie Mühren schiet van buiten het strafschopgebied en de bal wordt nog door een verdediger geraakt waardoor keeper Remon kansloos is. De wedstrijd is dan ook over, want Real Madrid heeft duidelijk niet de fysieke mogelijkheden om Ajax op te jagen dat heel geduldig de bal rond tikt om bij aanvallen van de tegenstander uit het niets de buitenspelval keer op keer in te zetten (wat een keer gigantisch mislukt met bijna fatale gevolgen.)


Snel na het doelpunt volgt het moment waardoor deze wedstrijd nooit is vergeten. In Nederland, want een beetje zoals de status van de Tachtigjarige Oorlog in Spanje valt het de Spaanse televisiecommentator, midden in een argument over hoe Real de wedstrijd moet gaan keren, niet eens op (herhalingen zijn dan nog alleen bestemd voor doelpunten en hele grote kansen.) Ajaxfans zien het vaak als het summum van de Ajax superioriteit, ook al heeft Mühren, zelf fan van Real, later ontkend dat het iets met vernedering te maken had. Net over de middenlijn wordt de bal door Suurbier met een fraaie boog breed gekruld naar Gerrie Mühren die compleet vrijstaand de bal in een keer op de voet neemt, hem nog vier keer hooghoudt en vervolgens op de voet compleet stillegt en naar het gras brengt, om de aanval te vervolgen. Een prachtig maar ook, in de zee van negentig minuten, plotseling klein moment.

Rep mist nog een ontzettende grote kans (toekomstvisioen van München) en Ajax speelt de rest van de wedstrijd uit zoals ze dat inmiddels gewoon waren, de bal rond tikken terwijl de tegenstander gelaten moet toezien. Wanneer de wedstrijd is afgelopen klappen de spelers voor het publiek en Bernabéu applaudisseert voor Ajax, heel beleefd. Daarna is er nog de finale in Belgrado die zoals we allemaal weten routineus door Ajax wordt gewonnen en een tijdperk mee wordt afgesloten. Voor Real Madrid breekt een overgangsfase aan, binnen enkele maanden mogen er na een jarenlange stop weer buitenlandse spelers in de Spaanse competitie spelen. De transfer van Cruijff zal mislukken en Netzer wordt gehaald, de generatie Santillana – Del Bosque – Camacho zal doorbreken en nadat het schokeffect Cruijff voorbij is domineert de club in Spanje de jaren zeventig.

Ten slotte de vraag die hem vaak wordt gesteld: als Real Madrid tegen Ajax speelt, voor wie ben je dan? Antwoord: Ajax. Want als Ajax tegen Real Madrid moet spelen is het op de top van zijn kunnen en bezig met iets speciaals. Real Madrid doet altijd wel mee met de grote jongens dus dan gun je Ajax zijn momenten. Zoals de zaken er nu voorstaan gaat het nog heel lang duren voordat beide elkaar weer tegenkomen

84. Robbe-Grillet

Groot schrijver treedt het definitieve labyrint binnen. Meester van een koude, precieze en vervreemdende taal. Een tijdlang een voorbeeld zonder dat hij een woord van hem had gelezen (vrij direct via het magistrale L'année dernière à Marienbad, indirect via Report On Probability A, een ongegeneerde hommage/emulatie van Robbe-Grillet door Brian Aldiss.)